Spacery po zielonej Łodzi ODE Zrodla

Przystanek 1 Przystanek 2 Przystanek 3 Przystanek 4 Przystanek 5 Przystanek 6 Przystanek 7 Przystanek 8 Przystanek 9 Przystanek 10 Przystanek 11 Przystanek 12 Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Dąb szypułkowy Głóg dwuszyjkowy Głóg dwuszyjkowy Głóg dwuszyjkowy Głóg dwuszyjkowy olsza czarna Platan klonolistny Grab pospolity Grab pospolity Grab pospolity Grab pospolity Brzoza brodawkowata Daglezja zielona Miłorząb dwuklapowy Miłorząb dwuklapowy Sosna wejmutka Olsza czarna Kalina koralowa Kasztanowiec biały Kasztanowiec biały buk zwyczajny Buk zwyczajnyodm. pierzasta Topola szara Klon jawor Świerk kłujący Grab pospolity Cis pospolity Cis pospolity Sosna czarna Sosna limba Dąb bezszypułkowy odm. nieszpułkowa Klon zwyczajny Cis pospolity Skrzydłorzech kaukaski Sosna wejmutka Choina kanadyjskia Modrzew europejski Sosna czarna Topola chińska Topola kalifornijska Topola kalifornijska Wierzba biała Wierzba biała Dąb szypułkowy Żywotnik zachodni Żywotnik zachodni Świerk kłujący Świerk kłujący Jałowiec

PARK ŹRÓDLISKA I i II

ul. Piłsudskiego, Przędzalniana, Fabryczna, Targowa

Park Źródliska I oraz Park Źródliska II, są najstarszymi łódzkimi parkami. Tworzyły one niegdyś jeden park zwany Ogro-dem Spacerowym, który została założony w 1840 roku. Wtedy to w granice Łodzi włączono część lasu rządowego leśnictwa Łaznów. "Nowa Dzielnica" została podzielona na działki budowlane, wyznaczono teren pod targowisko zwane Wodnym Rynkiem (obecnie Plac Zwycięstwa), pozostawiono także fragment na urządzenie ogrodu. Wówczas park miał charakter leśny, porastały go olsze, graby, dęby, lipy oraz świerki, tylko boki obsadzone były drzewami owocowymi, teren obfitował w źródła a jego podłoże było błotniste. Wytyczono na jego obszarze dwie główne aleje spacerowe biegnące po przekątnych, przecinające się w centralnym miejscu parku. Pod koniec lat 40-tych XIX wieku postawiono w parku kilkanaście ławek, wykonano kilka mostków oraz 2 altany, zatrudniono także ogrodnika do stałej opieki nad parkiem.
Pod koniec lat 50-tych XIX w. ogród został podzielony, a jego zachodnią cześć (czyli teren obecnego parku Źródliska II i zabudowań oddzielających parki) sprzedano fabrykantowi Karolowi Scheiblerowi. W latach 60-tych, ze względu na brak funduszy na pielęgnację parku w kasie miasta, pozostała część parku (tj. obecny park Źródliska I, zwanego wówczas parkiem Kwela (od niem. Quell - źródło) została wydzierżawiona prywatnemu przedsiębiorcy, jednak park nie stał się dzięki temu bardziej zadbany. W latach 70-tych XIX w. część północną parku (od strony obecnej Alei Piłsudskiego) dzierżawiło Bractwo Kurkowe, które wybudowało tu strzelnicę czynną do 1905 roku. Bractwo Kurkowe to nieformalna nazwa Towarzystwa Strzelniczego, które powstało w Łodzi w 1813 r., a jego nazwa wiąże się z figurką ptaka, potocznie zwaną kurem, wykorzystywaną jako cel podczas zawodów strzeleckich. Corocznie w okresie Zielonych Świątek Bractwo Kurkowe organizowało tu zawody, występy i wybory "króla kurkowego", tj. najlepszego strzelca. Każdy przystępujący do konkursu członek Bractwa wpłacał pewną kwotę pieniędzy, która potem była przeznaczona jako nagroda dla zwycięzcy. Zwycięzca - "król kurkowy" po uroczystym przemarszu ulicami miasta, zapraszał wszystkich na przyjęcie.
Pod koniec lat 80-tych XIX w. dzierżawcą zaniedbanego parku stał się Karol Scheibler. W tym okresie przeprowadzono pierwszą inwentaryzację drzew w parku, w dalszym ciągu przypominającym swym wyglądem las niż park, wybudowano estradę (stojącą w centralnej części), na której grywała w świąteczne dni orkiestra fabryczna. W 1892 roku zorganizowa-na została pierwsza wystawa ogrodnicza, wybudowano wówczas 20 pawilonów ekspozycyjnych, poszerzono alejki, usunięto część drzew i krzewów. Park znajdował się pod opieką Scheiblera do 1906 r., kiedy to wygasł jego kontrakt na dzierżawę. Władze miejskie zadecydowały o ponownym ogrodzeniu parku, wybudowano dom dla pracowników parku, uporządko-wano teren po dawnej strzelnicy. Tak jak i wcześniej park był miejscem odpoczynku i zabaw dla robotników okolicznych fabryk.
Na początku lat 20-tych XX w. park całkowicie zmienił swój wygląd, został przebudowany według koncepcji E. Ciszkiewicza. Z tego okresu pochodzi zachowany do dziś układ alejek, staw, ogródek botaniczny, plac zabaw, wybudowano nowy ażurowy parkan. Kolejne zmiany wprowadził Stefan Rogowicz w latach 30-tych Jego dziełem są m.in. partery kwiatowe i ich otoczenie w północnej części parku. W czasie wojny drzewostan został znacznie uszczuplony, park był zaniedbany, Niemcy zlikwidowali ogrodzenie. W 1956 r. udostępniono do zwiedzania Palmiarnię (więcej informacji o Palmiarni przy opisie ścieżki).
Park usytuowany jest pomiędzy ulicą Fabryczną, Przędzalnianą i Al. Piłsudskiego. Posiada on ciekawy pejzażowy układ. Główna aleja przebiega koliście wokół parku, a od niej odchodzą aleje boczne. W pd.-wsch. części znajdują się trzy stawy, z których największy posiada wyspę. W północnej części znajduje się obszerny plac obsadzony dookoła głogami pełnokwiatowymi. Na placu znajduje się estrada w kształcie altany, domek ogrodnika oraz palmiarnia. Wnętrze placu zajmuje rozległy kwietnik założony na planie prostokąta z różami i 4 cisami posadzonymi w rogach. Na środku kwietnika stoi rzeźba przedstawiająca kilka kobiecych postaci. W rogu placu znajdują się stoły do gry w warcaby. Park porasta wiele wiekowych dębów, będących pomnikami przyrody. Ich wiek szacuje się na ok. 300 lat. Są one najcenniejszymi zabytkami na terenie parku i należą do najcenniejszych na obszarze Łodzi. Park Źródliska II. Jak już wspomnieliśmy, pod koniec lat 50-tych XIX w. ogród został podzielony. Zachodnią cześć w 1853 r. oddano do użytku Karolowi Scheiblerowi. W ciągu dwóch lat wybudowano tam przędzalnię, dom mieszkalny, wozownię i budynki gospodarcze, a w późniejszych latach tkalnię i wykańczalnię. Dom Scheiblera początkowo parterowy skromny, dopiero po kolejnych rozbudowach upodobnił się rozmiarem i wyglądem do innych siedzib fabrykantów. Pałac miał charakter mieszkalno-reprezentacyjny, posiadał także palmiarnię w stylu mauretańskim. Pałac zachował się właściwie w niezmienionym stanie do dnia dzisiejszego i od 1986 roku siedzibę w nim ma Muzeum Kinematografii.
Za domem rozciągał się ogród założony na zlecenie Scheiblera przez berlińską firmę ogrodniczą L. Spätha. Na lesistym terenie wysadzono wiele oryginalnych gatunków drzew, ustawiono m.in. donice z drzewami pomarańczowymi, trawniki udekorowano licznymi porcelanowymi i gipsowymi figurkami zwierząt oraz gnomów. Wybudowano fontanny, altankę, pawilon z pnączami. Na grocie (znajduje się ona na terenie parku do dziś), zorganizowano taras widokowy, na który prowadziły schody. Przy wejściu do parku od ulicy Targowej stał do 1945 roku domek, w którym mieściła się kwiaciarnia oraz mieszkanie ogrodnika, obok rozciągał się sad owocowy i szklarnie. Po wojnie przeprowadzono prace porządkowe, zlikwidowano sad, rozebrano budynki, usunięto część drzew, wytyczono nowe alejki. Park został otwarty dla mieszkań-ców miasta w 1947 r. Na jego terenie, podobnie jak w parku Źródliska I, rosną najcenniejsze gatunki dębów w Łodzi. Park Źródliska I wraz z Parkiem Źródliska II uznany został w całości za pomnik przyrody oraz wpisany do rejestru zabytków.

Zobacz też opis parku w Wikipedii

Powiększenie mapy >  |  Mapa w wersji do kserowania >  |  Ścieżka dydaktyczna >  |  Galeria zdjęć >
 

STRONA GŁÓWNA

 

PARKI ŁODZI

 

PARKI REGIONU

 

DRZEWA W PARKACH

 

RZEKI ŁODZI

 

DLA NAUCZYCIELA

 

WARSZTATY

 

O PROJEKCIE

 
Okładka książki
Gratka dla miłośników parków i Łodzi - torba bawełniana z ręcznie robionym nadrukiem przedstawiającym wyraźnie nudzącego się Tuwima na ławeczce z teksem 'Siedzę tu i siedzę... Chyba pójdę na spacer do parku'. Torba o wymiarach 38x40 cm, ręczna robota, nadruk brązową farbą akrylową do tkanin, autor Piotr Świderek (www.bardzofajny.net). Torby można kupić w siedzibie Źródeł, Łódź, ul. Więckowskiego 33 pok. 310. Cena 7 zł
warsztaty terenowe

KONTAKT


Ośrodek Działań Ekologicznych "Źródła"
Łódź 90-602
ul. Zielona 27
tel. 42 632 81 18
www.zrodla.org www.zieloneszkoly.pl
 

DZIĘKUJEMY


Serdeczne podziekowania dla Działu Systemu Informacji o Terenie Miejskiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Łodzi - twórców internetowej mapy Łodzi za pomoc i cenne wskazówki związane z opracowywaniem map.
 

 


Strony o Łodzi

 

Łódzkie pocztówki


Bezpłatny program do rozliczenia podatku
za rok 2016 jest już dostępny do pobrania ze strony opp.zrodla.org


Uwaga! Ta strona używa cookie. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.